NHỮNG ĐIỀU KHẲNG ĐỊNH BẢN QUYỀN QUYỀN NHÂN THÂN CỦA TÁC GIẢ NGÔ TẤT TỐ ĐÃ BỊ VI PHẠM

Cao Đắc Điểm & Ngô Thị Thanh Lịch 

Bài thứ nhất

TỪ BẢN IN VIỆC LÀNG

của Nhà xuất bản Hội Nhà văn số đăng ký kế hoạch xuất bản: 56-2014/CXB/53-01/HNV và quyết định xuất bản số 554/QĐ-NXB

           Trước hết cần nêu rõ: nghiêm cẩn lấy nội dung xuất xứ từ cả hai bản "in thành sách" và "đăng báo", do chính tác giả lần đầu tiên khi còn sống đã viết, để bổ sung lẫn cho nhau về nội dung giữa hai bản, nhằm xác định nguyên bản gốc của tác phẩm là cách làm chính xác và khoa học.

           Đây không phải là mới, là "sự áp đặt" của chúng tôi cho ai, bởi lẽ chính Ngô Tất Tố đã làm như vậy ngay từ ban đầu, khi sáng tác Việc làng mà cần gì phải có "di chúc"(!?). Trước đây có nhà nghiên cứu đã làm như vậy. Nay chúng tôi đã và đang làm tiếp.  Ngay trong sách Việc làng vừa in, rất dễ dàng cũng nhận ra Nxb Hội Nhà văn đã làm theo cách này khi 5 lần dẫn chú thích của Phan Cự Đệ.

* Tài năng giao lưu và tiếp cận với đông đảo bạn đọc bằng cả hai cách là "đăng báo" và "in thành sách".

         Để quyết liệt chống trả với "cái kéo của Bà kiểm duyệt luôn luôn nằm trong Sở Liêm phóng" (ý của tác giả), Ngô Tất Tố đặc biệt quan tâm tận dụng sức mạnh của bút lực trong sáng tác và hết sức thành thạo sử dụng đồng thời cả hai phương thức "truyền thông, thông tin đương thời" tới công chúng là "cho đăng báo" và "đưa in thành sách".

        Trong hoàn cảnh Pháp thuộc, "không thèm khiếu kiện" với bộ máy cai trị đã dã tâm cắt bỏ 769 chữ ở nhiều chỗ khi đăng Việc làng đăng trên Hà Nội tân văn, trong bản in của Nhà Mai Lĩnh, Ngô Tất Tố không chịu khuất phục, với 114 chữ ở trang 10 (Câu chuyện Lớp người bị bỏ sót), với 29 chữ ở trang 26 (Câu chuyện Cái án ông cụ), và nhiều nhất, với 646 chữ ở trang 120 (Câu chuyện Món nợ chung thân), tác giả đã "rửa được oán hận", đã bảo vệ đến cùng ý tưởng sáng tác, bằng cách viết lại đầy đủ những chỗ đã bị kiểm duyệt khi đăng trên Hà Nội tân văn. Quả là rất thú vị, lần này "kiểm duyệt hồi Pháp thuộc" lại không hề cắt bỏ được một chữ nào. Nhưng chúng lại cố ý cắt mất 44 chữ ở hai chỗ khác trên bản in thành sách.  

                                       *

          Ngô Tất Tố cũng như nhiều đồng nghiệp cùng thời đã thành thạo, sớm đưa ngay những tác phẩm vừa sáng tác nhanh chóng tới tay bạn đọc bằng con đường báo chí, sau đó mới cho in thành sách.

          Theo hướng đó, nhiều năm trước đây, trong quá trình khôi phục và xác định nguyên bản gốc các tác phẩm của Ngô Tất Tố, Nxb Văn học và nhà nghiên cứu Phan Cự Đệ rất coi trọng việc khảo cứu nghiêm cẩn cả hai văn bản: "đăng báo" và "in thành sách" của Việc làng và Lều chõng. Hiện nay chúng tôi đã, đang làm cho ngày càng đầy đủ và hoàn thiện.

         In Việc làng lần này, chúng tôi đã "áp đặt đâu" mà chính Nxb Hội Nhà văn, đã dẫn chứng việc làm của Ông Phan Cự Đệ khi đem so sánh và bổ sung lẫn cho nhau giữa hai bản. Cụ thể: ở các trang 19, 36, 60, 80, 144, Nxb Hội Nhà văn rành mạch, đã 5 lần đưa dẫn chứng như vậy. Thế thì ai áp đặt mà quý vị Nxb Hội Nhà văn lại đã tự nguyện và biết làm như vậy?

        Chưa hết.

        Trong bản in lần này, có chỗ Nxb Hội Nhà văn đã chính thức cắt bỏ cả nội dung có trong bản in  của Nhà Mai Lĩnh đồng thời còn có nhiều chỗ tùy ý in sai làm lệch hẳn ý nghĩa và các chỗ thêm bớt khác hẳn nguyên gốc.

                                           *

* Dẫn chứng về các đoạn đã bị cắt bỏ, các chỗ tùy ý sửa chữa và in sai

         * Tại dòng thứ 7, trên trang 42 của bản Nhà sách Mai lĩnh in, ghi rõ là "kiểm duyệt", nhưng từ dòng thứ 6, trang 53 ở bản của Nxb Hội Nhà văn đã cắt hẳn chữ "kiểm duyệt" và viết liền mạch các chữ lại với nhau. Trước đây Ông Phan Cự Đệ cũng không bổ sung được chỗ này. Kết quả khảo cứu của chúng tôi khẳng định, ở đây sau mấy chữ "... ông lý, ông phó", bản in của Nxb Hội Nhà văn đã cắt bỏ cả một đoạn như sau: "cũng phải đầu trầy đít thớt bao nhiêu năm trời chưa chắc đã toàn danh mệnh" (xuất xứ từ Hà Nội tân văn).  

          Tại dòng thứ 23, trên trang 89 của bản Nhà sách Mai Lĩnh, in rõ "vì thế mà đoạn đường trước toàn là đàn bà", nhưng ở dòng thứ 21, trên trang 107 bản vừa in của Nxb Hội Nhà văn lại cắt hẳn, hoàn toàn không có in đoạn này. Đã luôn nhấn mạnh lấy bản in của Nhà Mai Lĩnh làm căn cứ, nay lại tự tiện cắt đoạn này đi. Thế mà phía Nxb Hội Nhà văn vẫn một mực cho là không cắt bỏ gì cả và không vi phạm bản quyền quyền nhân thân của tác giả (!?).

         Bản in của Nxb Hội Nhà văn có những "từ và cụm từ" in sai, làm lệch hẳn ý nghĩa của nguyên gốc như: "đẫy chà" in thành "dẫy chà", "chung dục" in thành "chung đực", "kỳ cựu" in thành "lý cựu", "ẻo lên ẻo xuống" thành "co lên ẻo xuống", "túng thiếu làm quanh" in thành "túng thiếu quanh năm", "hàng xóm tám mươi mấy suất" in thành "hàng xóm ta mươi mấy suất"...      

          Bản quyền quyền nhân thân của tác giả lại còn bị vi phạm với hàng loạt các lỗi cắt xén, tự tiện thêm bớt trong bản vừa in của Nxb Hội Nhà văn.

          Những dẫn chứng cụ thể được liệt kê như sau với phần in trước là đúng, in tiếp theo là in sai của Nxb Hội Nhà văn, có vị trí dòng chữ, trang sách chi tiết kèm theo.

- bằng mắt lạc quan, đã in thêm là: bằng con mắt lạc quan, dòng cuối trang 12.    

- bất kỳ thứ hủ tục nào, in thiếu là: bất kỳ hủ tục nào (dòng 18 trang 18)

- tục nhà quê, in thêm là: tục lệ nhà quê (dòng 20, trang 34)

- cất vào trong buồng, in sai thành: cất vào buồng trong (dòng 17, trang 48)

- trong các hạnh phúc, in sai thành: trong cái hạnh phúc (dòng 7 trang 52)

- không cần đập cả, in sai thành: không đập gì cả (dòng cuối trang 69)

- đến sàn nhà học, in sai thành đến sân nhà học (dòng 11, trng 75)

- lấy trước hết rồi, in sai thành: lấy trước rồi (dòng 24, trang 76)

                                    v.v..                                                                         

                                          *

         "Bàn thảo và bình luận" trước hết đều nên khách quan, cần xuất phát và dựa vào giám định, xem soát chứng cứ cụ thể, chúng tôi đề nghị Giám đốc Nxb Hội Nhà văn, người chịu trách nhiệm chính làm sách theo Luật định, cho hồi âm chi tiết.

                                         19/12/2014

(Xin đón xem bài thứ hai: Quyền nhân thân bị vi phạm từ làm sách Lều chõng)

 NGUỒN: PHONGDIEP.NET