TỲ BÀ
.......
Tôi qua tim nàng vay du dương
Tôi mang lên lầu lên cung Thương
Tôi không bao giờ thôi yêu nàng
Tình tang tôi nghe như tình lang
Yêu nàng bao nhiêu trong lòng tôi
Yêu nàng bao nhiêu trên đôi môi
Đâu tìm Đào Nguyên cho xa xôi
Đào Nguyên trong lòng nàng đây thôi
Thu ôm muôn hồn chơi phiêu diêu
Sao tôi không màng kêu: em yêu
Trăng nay không nàng như trăng thiu
Đêm nay không nàng như đêm hiu
Buồn lưu cây đào tìm hơi xuân
Buồn sang cây tùng thăm đông quân
Ô! Hay buồn vương cây ngô đồng
Vàng rơi! vàng rơi: Thu mênh mông.
Diễn đàn lý luận
CHÙM THƠ CỦA PHẠM THANH KHƯƠNG
CHÙM THƠ CỦA PHẠM THANH KHƯƠNG
Người lính Khi chúng tôi ôm khẩu súng trong tay
Đã sẵn sàng nhận về mình cái chết
Chúng tôi hiểu thế nào là Tổ quốc
Là đất đai tiên tổ bao đời
Là mẹ, là cha
Là ngọn cỏ, hàng cây
Là tiếng gọi thiêng liêng đất nước
Đường biên giới nơi chúng tôi đang bước
Nhận hơi ấm tháng năm từ đồng đội gửi trao
Từ dấu chân trên vách đứng tai mèo
Từ tiếng hạt bật mầm nẩy nụ
Từ tiếng rít gió qua rừng qua rú
Tiếng bầy ong đưa nhau tìm hoa
Từ tiếng đánh vần trong lớp o a
Từ hạt lúa trên nương, men say ngô sắn
Từ viên sỏi trong lòng suối cạn
Tiếng quê hương, tiếng tiên tổ ông bà
Khi chúng tôi cầm khẩu súng trên tay
Nhận mặt kẻ thù qua đầu ruồi thước ngắm
Nhận rõ từng bước chân xâm lấn
Đường biên mờ sương vách chiến hào rung
Tổ quốc là đây!
Đất mẹ là đây!
Từng tấc đất cỏ cây mang hồn dân tộc
Màu xanh áo nhuốm nâu màu đất
Lắng tai nghe từ trái tim mình
Lắng tai nghe đồng đội điểm tên
Lắng tai nghe tiếng chim bay ngược chiều đạn nổ
Lắng tai nghe tiếng giọt sương vừa vỡ
Thấm vào lòng đất nuôi cây
Khi chúng tôi nâng khẩu súng trên tay
Mắt hướng về phía trước
Đường biên giới nơi bắt đầu đất nước
Nơi bắt đầu tiếng mẹ, lời cha
Nơi bắt đầu dòng sông phù sa
Nơi bắt đầu có bàn tay bạn gái
Nơi hương cau chờ đợi giàn trầu mẹ hái
Nơi trận giả lưng trâu
Nơi câu hát giao duyên ông bà để lại đêm đêm
Khi chúng tôi ôm khẩu súng trong tay
Vầng trăng sáng chính là đất nước.
Những tháng năm không tuổi
Khi chúng tôi mười tám, hai mươi
Nước có giặc cầm súng đi đánh giặc
Chưa hiểu thế nào là giai cấp
Chỉ biết đất ông cha lâm nguy là cầm súng lên đường
Áo bụi chiến hào, ngực nép đường biên
Hạt sương trên cành mơ mắt người con gái
Mồ hôi dầu cũng thơm, chân lấm bùn vẫn trắng
Ngúng nguẩy đuôi gà chưa kịp cầm tay
Ngừng tiếng súng lính già tựa vách ngủ ngay
Vợ mới sinh đã được lên bố vợ
Tên con cả đồn góp mỗi người một ý
Khói chưa tan, vỗ báng súng tập ru
Những tháng năm giáp mặt kẻ thù
Điếu thuốc lào mùa đông cùng chung hơi khói
Đêm gió bấc dồn về học lá cây mà ngủ
Tai nghiêng về phía biên cương
Có đứa đặt mình đã ú ớ mơ
Gọi mẹ xong miệng chép chép như thời còn bé
Cả chốt nhìn nhau nén thở dài khe khẽ
Lo mẹ giật mình đêm thức ngóng phía con
Đêm chiến hào tiếng mang tác sườn non
Vành trăng khuyết sà xuống đùa cùng lá
Ôm súng vào lòng lắng nghe tiếng sương rơi yên ả
Từng ngày như thế chúng tôi qua.
Lão ngư và biển cả Lão ngư ngồi bó gối bên bờ
Tay xoa xoa cát về với cát
Cát là lão và lão cũng là cát
Trước gió
Trước mưa
Trước bão
Mắt nhìn về phía xa xăm
Nơi chiếc thuyền câu dập dềnh trên sóng
Con mú ưa cắn câu
Con mực say màu
Con hồng phơi lưng ngả ngớn
Lóng lánh sắc tím vàng con thu, con nụ
Say đèn đêm lấp loáng dưới thân tàu
Tiếng quát kéo tay giềng
Tiếng chửi thề
Tiếng cười vỡ khi đáy lưới mở ra
Miệng hầm mở ra
Bảy sắc cầu vồng trốn tìm trong mắt
Chiếc điếu cày chuyền tay
Mẩu thuốc đỏ tay
Chén rượu cầm tay
Mắt sương sương hát mấy câu không đầu không cuối
Gió thơm lừng hương sả vườn khuya
Tóc vợ buông đêm
Năm tháng lão ngư gửi đời biển cả
Nhìn sóng biết gió
Nhìn nước biết nông sâu
Màu sáng bạc hào hoa nông cạn
Cho người vui vẻ vào hè
Màu xanh lá mạ nơi ấy bình yên
Chiếc mủng thả rùng
Sắc xanh sẫm nơi đáy lòng khó đoán
Tầng đáy con mú, con đuối
Tầng giữa con nụ, con chim
Tầng nổi con chuồn, con chích
Dây chão như đời người cuốn bện
Vỏ đay xoắn xuýt kiếp người
Lưng hằn đỏ
Tay dày chai
Vai cộm đỡ đần sức kéo
Con cá tránh người tìm ăn mùa bão
Gió nam hây hẩy bầy đàn
Người gian hay trời gian
Ráng hồng xa xa nhớ tìm nơi tránh trú
Sóng lặng giấu mình sóng lừng, gió hú
Biển lặng là khi ẩn họa rập rình
Biển ồn ào nhớ vào mùa lưới nổi
Tháng ba bà già đi biển
Gió mùa sương mù nhìn trời đêm định hướng
Hướng ấy nơi người bên bến đợi về
Phía ấy chờ đêm đam mê
Phía những đứa con vui đùa đầu sóng
Gừng cay muối mặn
Vắng người nhớ ráp bàn chân
Lão ngư ngồi bó gối
Nhớ biển thương phận lênh đênh
Biển như đời lão
Bấp bênh sóng gió lưỡi câu
Sóng chênh chao
Gió chênh chao
Con tôm con cá chênh chao
Tiếng nấc giấu lòng biển thẳm
Sóng bạc mái đầu lão bạc
Có hạt cát tung lên từ biển
Gió cuốn bay đắng mắt già
Biển xanh quá sao trăng sáng quá
Lão ngư ngồi nhấm nháp tháng năm xa.
Sinh ngày 24.3.1916 (tức ngày 21.2. năm Bính Thìn)
Tại quê ngoại ở xã Phước Lộc, nay là xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh.
Ông lớn lên và sống chủ yếu tại quê nội ở thị trấn Thu Xà, thuộc xã Nghĩa Hòa, huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi. Đó là một thị trấn cổ, có nhiều Hoa kiều đến sinh cơ lập nghiệp. Nhờ giao thông thuận tiện, có sông lớn, gần cửa biển, nên Thu Xà đã từng có thời kỳ rất sầm uất, buôn bán thịnh vượng, nhưng đã dần sa sút từ khi chiến tranh thế giới lần thứ hai nổ ra.
