(Kỷ niệm 110 năm ngày sinh nhà thơ Hàn Mặc Tử, 22.9.1912-2022)
Trong nền thơ Việt Nam hiện đại, Hàn Mặc Tử là một nhà thơ lớn. Sau khi ông qua đời tại trại phong Quy Hòa (Quy Nhơn) ngày 11.11.1940 thì dư luận đã xao xuyến vì một tài thơ sớm ra đi vào tuổi 28, sau 4 năm bị chứng bệnh ngặt nghèo, trong hoàn cảnh bi thảm. Về nghệ thuật thơ ông, lời khen cũng lắm, lời chê cũng nhiều.
Hàn Mặc Tử là một trong những cây bút nổi bật của dòng thơ lãng mạn Việt Nam. Ông đã biến nỗi đau của đời mình thành khao khát được sống, được yêu, được sáng tạo đến vô cùng… Nỗi đau tận cùng và tình thơ mạnh mẽ đã tạo nên một Hàn Mạc Tử trong lòng người yêu thơ Việt Nam. Hàn Mặc Tử sinh vào ngày này cách đây 110 năm, ngày 22.9.1912.
Nếu hiểu thi pháp học là bộ môn khoa học lấy hình thức nghệ thuật làm đối tượng trung tâm, thì những quan điểm lý thuyết tiến bộ của Bakhtin đã góp phần quan trọng trong sự tái xuất của thi pháp học ở Việt Nam vào những năm 1980. Không có một quan điểm hợp lý về hình thức nghệ thuật trên phương diện lý thuyết thì cũng không thể có một thái độ ứng xử phù hợp đối với những thực hành cách tân trên góc độ hình thức nghệ thuật. Do vậy, có thể nói, thi pháp học của Bakhtin cũng có vai trò nhất định trong bước chuyển của đời sống sáng tác văn học giai đoạn đổi mới.
Thái An, tên thật là Lê Ngọc Liên sinh năm 1985 tại Hà Nội, tốt nghiệp đại học năm 2007, thạc sĩ năm 2017 tại Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội); và, hiện cũng đang công tác tại một trường đại học ở Hà Nội. Như thế, mảnh đất “ngàn năm văn hiến” Thăng Long – Hà Nội này đã trở thành cuộc sống, gắn bó, sẻ chia và cả để Liên gửi gắm những yêu thương, vui buồn, tâm sự.
Chuyến đi chúng tôi dừng chân tại thành cổ Đồ Bàn (An Nhơn – Bình Định). Tháp Cánh Tiên lấp ló trong màn sương mờ ảo. Nhà thơ Trần Thị Huyền Trang người dẫn đường nói, đây chính là cái nôi thi ca của nhóm “Bàn Thành tứ hữu” gồm Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên, Yến Lan và Quách Tấn. Cánh chim đầu đàn dầy công xây dựng nhóm thơ Bình Định này chính là nhà thơ Yến Lan (1916-1998). Ông có tên thật là Lâm Thanh Lang.
Giữa thời buổi công nghiệp hóa, đô thị hóa đang rậm rịch, anh lo sợ sẽ phá vỡ đi, đánh mất đi miền-tâm-tưởng của riêng anh và cũng là của mọi người, anh lo giữ lại cái hương quá khứ để đừng ai nguôi quên về một miền ký ức
Trong gần một thế kỷ thực dân Pháp đô hộ nước ta, cũng có rất nhiều người Pháp là nhà khai sáng mà tên tuổi của họ còn mãi với thời gian. Đó là Alexandre de Rhodes – một nhà truyền giáo dòng Tên đã góp phần quan trọng vào việc hình thành chữ Quốc ngữ Việt Nam hiện đại. Đó là bác sĩ, nhà thám hiểm Yersin, người tìm ra cao nguyên Lâm Viên (Đà Lat).v.v… Linh mục thừa sai Leopold’ Cadierè cũng là con người kiệt xuất như vậy. Ông đã trở thành “người Việt Nam” từ trẻ và dành cả đời mình nghiên cứu văn hoá Việt, và để lại tên tuổi lẫy lừng.
Áp Tết Mậu Tuất năm 2018, tức tháng 1 năm 2019, tôi và hai nhà thơ Vương Cường, nhà thơ Đoàn Xuân Hòa (nay đã mất) nhảy tàu về Vinh dự lễ ra mắt “Tuyển tập thơ Thạch Quỳ” do Nhà xuất bản Nghệ An tổ chức. Đó là một sự kiện văn hóa với những người làm văn học nghệ thuật Nghệ An.
Sinh ngày 24.3.1916 (tức ngày 21.2. năm Bính Thìn)
Tại quê ngoại ở xã Phước Lộc, nay là xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh.
Ông lớn lên và sống chủ yếu tại quê nội ở thị trấn Thu Xà, thuộc xã Nghĩa Hòa, huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi. Đó là một thị trấn cổ, có nhiều Hoa kiều đến sinh cơ lập nghiệp. Nhờ giao thông thuận tiện, có sông lớn, gần cửa biển, nên Thu Xà đã từng có thời kỳ rất sầm uất, buôn bán thịnh vượng, nhưng đã dần sa sút từ khi chiến tranh thế giới lần thứ hai nổ ra.
