Tôi còn nhớ, cách đây khoảng 40 năm, GS Vũ Khiêu đã từng nổi tiếng với một cuốn sách có nhan đề "Anh hùng và Nghệ sĩ". Ấy là vào thời chống Mỹ, anh hùng thời ấy là anh hùng ngoài mặt trận, anh hùng đánh giặc. Họ có một tình yêu lớn: yêu nước. Mà khi con người anh hùng sống với một tình yêu lớn, thì họ rất dễ gần, rất dễ đồng điệu với nghệ sĩ. Bây giờ thời kinh tế thị trường, anh hùng thời này đã khác trước....
Từ khi bài thơ "Đàn ghi ta của Lorca" của Thanh Thảo được đưa vào sách giáo khoa phổ thông, đã có không ít bài viết tìm cách tiếp cận tác phẩm này. Có lẽ đây là bài thơ được nhiều người quan tâm nhất trong mảng thơ được học ở trường PTTH xưa nay vì bút pháp hiện đại và sức liên tưởng dữ dội nằm ngoài bài thơ. Thơ hay thường khó phân tích cái hay dẫu biết rằng nó... rất hay. Bichkhe.org xin giới thiệu một bài viết của Phan Huy Dũng về tác phẩm này....
Được đào tạo theo mục tiêu và chương trình trường Dòng, Nguyễn Trường Tộ (1828-1871) sớm được tiếp xúc với một trường văn minh khác; Và con đường tiến thân không phải để trở thành quan lại trong bộ máy chính quyền triều Nguyễn; Con đường ấy ông không muốn (có thể thế), nhưng đúng ra là ông không thể, bởi ông là người của một tôn giáo khác, của một tín ngưỡng khác...
Đời sống thơ ca những năm qua có lắm nhiều biến động. Thơ xuất bản ngày càng nhiều, và cũng ngày càng nhiều giọng điệu. Cũ có, mới có, kế thừa truyền thống có, cách tân có, kể cả giả vờ cách tân cũng có luôn. Đưa ra được những đánh giá một cách chính xác về đời sống thơ ca những năm qua quả là chuyện không dễ chút nào. Bằng cái nhìn tinh tường, sắc sảo của một nhà thơ, ĐƯỜNG THƠ, ĐƯỜNG NÀO? được Thanh Thảo nhìn dưới ba góc độ khác nhau: Góc 1: Thơ đi đường làng; Góc 2: Trường ca chạy đường núi; Góc 3: Thơ bon đường cao tốc - được xem như một phác thảo vừa cụ thể vừa khái quát. Bichkhe.org xin giới thiệu bài viết cùng bạn đọc...
Quảng Ngãi có những điều rất lạ. Cách mạng đến cùng và nhân tình cùng đến. Ngày nhà thơ Tế Hanh mất, tôi được phân công làm tổ chức Lễ truy điệu Tế Hanh tại Quảng Ngãi. Đoàn đại biểu Tỉnh ủy-HDND-UBND-UBMTTQVN do đ/c Bí thư tỉnh ủy dẫn đầu đã kính cẩn nghiêng mình trước di ảnh nhà thơ lớn của quê hương. Với cảm nhận của một người làm thơ, tôi vẫn thầm nghĩ trong lòng, đó là lễ nghi tất yếu. Vậy mà hôm nay (12/8), nhà thơ Thanh Thảo điện thoại bảo tôi: Có một bài viết về Tế Hanh của đ/c Phạm Đình Khối - Bí thư tỉnh ủy nhân gần tròn 1 tháng Tế Hanh qua đời... Tôi về và vội vã đưa lên Bichkhe.org để mọi người đến cùng và cùng đến...
Có những cái đầu tiên ta nhớ mãi suốt đời: chiếc hôn đầu tiên, buổi học đầu tiên, phần thưởng đầu tiên, người tình đầu tiên, tháng lương đầu tiên...Nhưng ít ai nhớ...bát phở đầu tiên, như Đặng Hồng Sơn đã nhớ... (Thanh Thảo)
..."Nói cách khác, trong thơ của các nhà Thơ mới Việt Nam 1932 - 1945, có ít nhất là một đến hai nhà thơ hiện đại Pháp hiện diện, tùy theo từng yếu tố đậm nhạt của các trường phái, khuynh huớng, chủ nghĩa khác nhau mà họ chịu ảnh hưởng, tiếp thu một cách chủ động, tự giác và sáng tạo."....
Vậy là sau đúng 21 năm, bức thư của nhà văn Nguyễn Khải gửi Ban thư ký Hội nhà văn VN có lẽ mới được công bố, dù trên một trang mạng: www.bichkhe.org. Sự thiếu công khai, hoặc công khai chậm thế này cũng bởi nhiều lý do, trong đó có lý do đây là bức thư "nội bộ" chỉ công bố trong hội viên Hội nhà văn, mà thời gian thì đã quá lâu, nhiều hội viên không còn giữ lại văn bản bức thư này, in roneo trên giấy xấu. May mà tôi còn giữ được
Tôi đã từng một lần cùng nhà thơ Thanh Thảo đến Văn Điển thắp nhang trên mộ nhà văn - dịch giả Nguyễn Trung Đức. Nhìn cái cách Thanh Thảo lâm râm khấn nguyện và đưa từng ngón tay chăm bón từng ngọn cỏ trên nấm mồ bạn, cả Trung Trung Đỉnh, Nguyễn Thụy Kha và tôi mới thấu hiểu đến tận cùng mối thâm giao giữ hai con người ấy. Có lẽ là như thế nên Thanh Thảo đã âm thầm dịch hai bài thơ của một nhà thơ tận Châu Mỹ theo lời truyền của người bạn quá cố.... hãy đọc và lắng nghe hiệu ứng của một lời truyền....
Sinh ngày 24.3.1916 (tức ngày 21.2. năm Bính Thìn)
Tại quê ngoại ở xã Phước Lộc, nay là xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh.
Ông lớn lên và sống chủ yếu tại quê nội ở thị trấn Thu Xà, thuộc xã Nghĩa Hòa, huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi. Đó là một thị trấn cổ, có nhiều Hoa kiều đến sinh cơ lập nghiệp. Nhờ giao thông thuận tiện, có sông lớn, gần cửa biển, nên Thu Xà đã từng có thời kỳ rất sầm uất, buôn bán thịnh vượng, nhưng đã dần sa sút từ khi chiến tranh thế giới lần thứ hai nổ ra.
Đời sống thơ ca những năm qua có lắm nhiều biến động. Thơ xuất bản ngày càng nhiều, và cũng ngày càng nhiều giọng điệu. Cũ có, mới có, kế thừa truyền thống có, cách tân có, kể cả giả vờ cách tân cũng có luôn. Đưa ra được những đánh giá một cách chính xác về đời sống thơ ca những năm qua quả là chuyện không dễ chút nào. Bằng cái nhìn tinh tường, sắc sảo của một nhà thơ, ĐƯỜNG THƠ, ĐƯỜNG NÀO? được Thanh Thảo nhìn dưới ba góc độ khác nhau: Góc 1: Thơ đi đường làng; Góc 2: Trường ca chạy đường núi; Góc 3: Thơ bon đường cao tốc - được xem như một phác thảo vừa cụ thể vừa khái quát. Bichkhe.org xin giới thiệu bài viết cùng bạn đọc...
