Sáu mươi năm đã trôi qua - chiến thắng biên giới năm 1950 đã lùi xa nhưng chiến công và ý nghĩa của chiến thắng vẫn còn mãi. Hình ảnh chiến thắng biên giới đã lưu lại trong lịch sử bằng những bài viết, những thiên hồi ký, những nghiên cứu lịch sử có giá trị và cả những bài thơ, trang văn, những bức ảnh, những bức vẽ của các văn nghệ sĩ tham gia chiến dịch biên giới ghi lại và sáng tạo nên
Mười bốn tuổi, Linda Lê rời Việt Nam đi Pháp. Hai nền văn hóa dung hòa nhau tạo nên tính cách hiền hậu và lối viết đầy đau thương, căng thẳng. Cô viết tiểu thuyết đầu tay Un si tendre vampire (Một con ma cà rồng rất dịu dàng) bằng tiếng Pháp, lúc mới 23 tuổi, bằng một giọng văn ảm đạm và độc đáo một cách kỳ dị – giọng văn luôn theo cô suốt các tác phẩm kế tiếp, và Lettre morte (Thư chết – 1999) vọng kính người cha đã mất là tác phẩm đau thương nhất, mê hoặc nhất. Với tiểu thuyết mới ra của cô, Cronos, tấn bi kịch về một nền chuyên chính, Linda Lê biểu lộ một sự hoang dã. Nhưng chất mãnh liệt lâu nay bị kiềm chế trong tác phẩm không hề bộc lộ trong giọng nói hiền dịu, thì thầm của cô. Linda Lê thổ lộ: “Tôi luôn có cảm giác rã rời và nổi loạn khi theo dõi thời sự. Đôi lúc tôi gần như cảm thấy ngã ngửa vì giật mình, đến mức tôi không đọc báo nữa, không nghe đài nữa… Tôi chỉ biết đấu tranh bằng ngòi bút. Có thể một ngày nào đó thời thế sẽ buộc tôi hành động khác đi. Nhưng ngay bây giờ, trong xã hội nơi tôi sống, vũ khí duy nhất của tôi vẫn là ngòi viết!”
Điều này không có nghĩa là văn học do phụ nữ viết chỉ là một hạt cát trong biển cát văn học Pháp nói chung, nó giống như văn học dân gian Việt Nam luôn tồn tại song hành với văn học bác học bằng chữ Hán của các bậc nho gia với số lượng tác phẩm lớn nhưng vẫn chỉ là văn học bàng tuyến. Việc sáng tác của phụ nữ chỉ được cho là thứ văn chương đi tìm bản sắc, nghiên cứu tìm tòi về các điều kiện nữ giới, mang tính tự suy ngẫm như nhận định sau đây : « Văn học nữ chủ yếu mang tính tự ngã (từ Louise Labé đến Simone de Beauvoir) và chỉ được diễn đạt dễ dãi trong thể loại hồi ký (từ Sei Shônagon đến Violette Leduc và Kathleen Raine »1. Ở những thế kỷ trước, văn học nữ bị đánh giá là sự suy đồi của cả một nền văn học Pháp vốn được coi là một nền văn học đồ sộ và tiêu biểu của châu Âu.
Một vị tướng sẽ mất "uy" nếu không có những người lính "tiền hô hậu ủng"; một nhà văn sẽ trở nên vô vị nếu sách mình in ra không có người đọc. Nhưng thực tình, cùng nghiêm khắc nhìn lại, độc giả của chúng ta hiện nay ở đâu? Ở đâu, nếu như chính chúng ta, những người viết còn chẳng tha thiết với việc đọc sách của nhau? Thậm chí, mang danh là người cầm bút, mà đến những cuốn sách thuộc hàng kinh điển, có thể xếp vào danh mục "sách của mọi nhà" cũng không buồn đọc, thì hy vọng gì tới những độc giả suốt ngày phải đầu tắt mặt tối lo việc mưu sinh?
Nhiều người không thích "Bóng đè". Nhưng số người thích nó vẫn đông hơn. Và dù thích hay không thích thì người ta không thể phủ nhận ấn tượng "Bóng đè" để lại. Lâu lắm mới có một truyện ngắn đặc sắc như vậy.
Hoàng Đăng Khoa là một Thạc sĩ Văn trẻ, có nhiều bài viết khá sắc sảo và mới mẻ, hiện đang công tác ở Quảng Bình. Tôi quen Hoàng Đăng Khoa qua những cô bạn học trò đam mê văn chương. Bề ngoài, Khoa hiền lành như con gái (Mấy cô bạn học của Khoa thường nói với tôi rằng: Khoa con gái hơn cả bọn em nữa đó). Vậy mà... đọc mấy bài tiểu luận của Khoa, tôi lại thấy bên trong cái dáng vẻ nữ tính ấy là một nội lực cảm thụ văn chương khá táo bạo, đầy nam tính. Bichkhe.org xin giới thiệu một bài viết do chính tác giả gửi về (Mai Bá Ấn)
Có rất nhiều cây bút Việt Nam vẫn còn chất chứa trong tâm hồn những điệu múa lới lơ, những cơ thể vận động bằng tay chứ không phải hành hương bằng chân, dù họ có đi Tây đi Mỹ, thì tiết điệu trong máu vẫn chỉ là những câu hò điệu múa âm lịch, vì thế thơ không cách gì được sống dồn dập trong nhịp điệu, xa xôi trong hành trình. Và bằng một quán tính múa may nó lại chỉ loay hoay diễn trò tinh xảo, mài rũa, bé bỏng"
Trong bài này tôi lại mạo muội bàn kỹ lưỡng một chút về thiên chức của nhà văn. Tôi cũng có nói thiên chức là cái không chỉ có nhà văn mới có, mà nó là một cái gì đó cực kỳ đặc biệt, và nó ở vào rất nhiều con người mà mỗi người đó đang tận tuỵ làm những nghề rất khác nhau, và khi họ đang thực thi một công việc nào đó, hoặc một nghề nào đó; thảy họ đều làm ra được những sản phẩm sáng chói rực rỡ và bền vững. Vì sự tuyệt hảo. Vậy là con người đó là người có thiên chức đấy.
Có hẳn một tập thơ của Đoàn Thị Lam Luyến có tên là ... Dại yêu. Có cả một tập hợp chân dung những người đàn bà “dại yêu” trong thơ chị: xưa là Mỵ Châu, Xúy Vân, Thị Mầu, Thúy Kiều, Hồ Xuân Hương...; nay là người đàn bà “lỡ chồng” với đứa con mang họ mẹ, một người bạn thơ “càng say càng gặp tình vờ”, một người em gái với đời riêng lấy “cái thất tình làm vui”... Và thơ chị nhắc đến rất nhiều những cả tin, dại khờ, nông nổi... của chủ thể trữ tình, một người đàn bà vốn “đa tình liền với đa đoan/ Tơ duyên đã nối lại càng nối thêm”... Thế nên, không hề quá lời khi ta nói rằng người đàn bà dại yêu là một hình tượng rất nổi bật trong thơ Đoàn Thị Lam Luyến.
Sinh ngày 24.3.1916 (tức ngày 21.2. năm Bính Thìn)
Tại quê ngoại ở xã Phước Lộc, nay là xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh.
Ông lớn lên và sống chủ yếu tại quê nội ở thị trấn Thu Xà, thuộc xã Nghĩa Hòa, huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi. Đó là một thị trấn cổ, có nhiều Hoa kiều đến sinh cơ lập nghiệp. Nhờ giao thông thuận tiện, có sông lớn, gần cửa biển, nên Thu Xà đã từng có thời kỳ rất sầm uất, buôn bán thịnh vượng, nhưng đã dần sa sút từ khi chiến tranh thế giới lần thứ hai nổ ra.
Mười bốn tuổi, Linda Lê rời Việt Nam đi Pháp. Hai nền văn hóa dung hòa nhau tạo nên tính cách hiền hậu và lối viết đầy đau thương, căng thẳng. Cô viết tiểu thuyết đầu tay Un si tendre vampire (Một con ma cà rồng rất dịu dàng) bằng tiếng Pháp, lúc mới 23 tuổi, bằng một giọng văn ảm đạm và độc đáo một cách kỳ dị – giọng văn luôn theo cô suốt các tác phẩm kế tiếp, và Lettre morte (Thư chết – 1999) vọng kính người cha đã mất là tác phẩm đau thương nhất, mê hoặc nhất. Với tiểu thuyết mới ra của cô, Cronos, tấn bi kịch về một nền chuyên chính, Linda Lê biểu lộ một sự hoang dã. Nhưng chất mãnh liệt lâu nay bị kiềm chế trong tác phẩm không hề bộc lộ trong giọng nói hiền dịu, thì thầm của cô. Linda Lê thổ lộ: “Tôi luôn có cảm giác rã rời và nổi loạn khi theo dõi thời sự. Đôi lúc tôi gần như cảm thấy ngã ngửa vì giật mình, đến mức tôi không đọc báo nữa, không nghe đài nữa… Tôi chỉ biết đấu tranh bằng ngòi bút. Có thể một ngày nào đó thời thế sẽ buộc tôi hành động khác đi. Nhưng ngay bây giờ, trong xã hội nơi tôi sống, vũ khí duy nhất của tôi vẫn là ngòi viết!” 
Hoàng Đăng Khoa là một Thạc sĩ Văn trẻ, có nhiều bài viết khá sắc sảo và mới mẻ, hiện đang công tác ở Quảng Bình. Tôi quen Hoàng Đăng Khoa qua những cô bạn học trò đam mê văn chương. Bề ngoài, Khoa hiền lành như con gái (Mấy cô bạn học của Khoa thường nói với tôi rằng: Khoa con gái hơn cả bọn em nữa đó). Vậy mà... đọc mấy bài tiểu luận của Khoa, tôi lại thấy bên trong cái dáng vẻ nữ tính ấy là một nội lực cảm thụ văn chương khá táo bạo, đầy nam tính. Bichkhe.org xin giới thiệu một bài viết do chính tác giả gửi về (Mai Bá Ấn)
